Persbericht: Bedrijven, zorgverstrekkers, zorginstellingen en patiëntenverenigingen trekken voluit de kaart van de transparantie Eerste openbaarmaking van samenwerkingen onder het nieuwe wettelijke kader

Eerste openbaarmaking van samenwerkingen onder het nieuwe wettelijke kader

Een huisarts wordt gevraagd zijn expertise te delen met een farmaceutische onderneming rond het opvolgen van patiënten in een bepaald domein. Een arts-specialist zit een bijeenkomst van experten voor waarin wordt gesproken over de effecten van het gebruik van specifieke geneesmiddelen. Een chirurg krijgt een vergoeding van een medische technologie bedrijf voor haar inbreng bij het optimaliseren van een implantaat. Een professor krijgt een vergoeding van een farmaceutisch bedrijf voor zijn deelname aan een experten bijeenkomst waarin de behandeling van een zeldzame aandoening wordt besproken. Een patiëntenvereniging geeft een advies aan een farmaceutisch bedrijf inzake de relevantie van een welbepaald onderzoek voor patiënten. Een medisch technologie bedrijf sponsort de deelname van een verpleegkundige aan een wetenschappelijke opleiding. Een ziekenhuis ontvangt een bijdrage van een farmaceutisch bedrijf voor wetenschappelijk onderzoek.

Dit zijn voorbeelden van samenwerkingen tussen zorgverstrekkers, zorginstellingen, patiëntenverenigingen enerzijds en farmaceutische en medische technologie bedrijven anderzijds die vandaag in het Transparantieregister van betransparent.be openbaar worden gemaakt. Het is reeds de derde maal dat deze samenwerkingen openbaar worden gemaakt, zij het dat het dit jaar onder een nieuw wettelijk kader plaatsvindt. Deze samenwerkingen vinden plaats in het belang van de patiënt en zijn essentieel voor de medische vooruitgang en voor een betere zorgverlening aan patiënten. De samenwerkingen staan in het teken van verbetering van patiëntenzorg en van innovatie van geneesmiddelen en medische technologieën.

Essentieel hierbij is dat er sprake is van verantwoorde samenwerkingen, die transparant zijn voor de buitenwereld en waarbij de integriteit van zorgverstrekkers en de industrie vooropstaat. De patiënt moet ervan kunnen uitgaan dat de samenwerkingspartners zijn belang voor ogen hebben. Een integere zorgverstrekker maakt behandelbeslissingen die gebaseerd zijn op vakinhoudelijke gronden en laat deze behandelbeslissing niet door andere (bijvoorbeeld financiële) belangen leiden. Het is om deze onafhankelijkheid te waarborgen en naar buiten toe uit te dragen dat de nieuwe zogenaamde Sunshine Act[1] bepaalt dat farmaceutische bedrijven en medische technologie bedrijven hun relaties met zorgverstrekkers, zorginstellingen en patiëntenverenigingen bekend moeten maken op een publieke website.

 Maggie De Block, minister van Sociale Zaken en Volksgezondheid:
 “Transparantie in de gezondheidszorg is belangrijk, daar hamer ik al op sinds het begin van deze legislatuur. Het gaat tenslotte over de gezondheid van burgers én over een sector die gefinancierd wordt met publieke middelen. De mensen hebben dan ook het recht om te weten welke relaties de industrie heeft met zorgverleners en patiëntenverenigingen, en vice versa. In 2015 hebben we hier afspraken rond vastgelegd in het Toekomstpact voor de patiënt met de farmaceutische industrie, in 2016 hebben we hetzelfde gedaan in het pact met de sector van de medische technologie, en vorig jaar heb ik de plicht tot transparantie laten verankeren in de wet.”

530 farmaceutische en medische technologie bedrijven hebben tussen 1 januari en 31 mei 2018 hun gegevens met betrekking tot het jaar 2017 ingediend. Samen hebben zij in 2017 in totaal voor 203.271.730 euro geïnvesteerd in samenwerkingen met zorgverstrekkers, zorginstellingen en patiëntenverenigingen actief in België[2].

Deze samenwerkingen worden als volgt onderverdeeld in de verschillende wettelijke categorieën van premies en voordelen voorzien in het uitvoeringsbesluit van de Sunshine Act[3]:

Als gevolg van de wettelijke verplichting, kan voor het eerst ook een overzicht opgemaakt worden van het aantal begunstigden. Voor 2017 bevat het Transparantieregister de gegevens van 14.617 begunstigden, waaronder ruim 11.800 zorgverstrekkers en 2.600 zorginstellingen.

betransparent.be

Het platform betransparent.be werd opgericht in 2014 door 28 verenigingen uit de Belgische gezondheidssector die toen vrijwillig het engagement zijn aangegaan om de samenwerkingen tussen de industrie en de zorgverstrekkers en -instellingen openbaar te maken (AFITEB, APB, AUVB, AXXON, BACHI, beMedTech, BVAS, BVZA, Domus Medica, FBP, FeBelGen, Formavet, IPSA, Kartel, Mdeon, NVGV, OPHACO, pharma.be, SSMG, SSPF, SVH, UCBA, UPV, VBS, VBT, VDV, VVT en VVZ). betransparent.be wordt beheerd door het Deontologisch Gezondheidsplatform Mdeon, hiertoe ondertussen erkend via het Koninklijk besluit d.d. 31.07.2017 [4].

Het platform heeft reeds twee publicaties achter de rug:

  • De publicatie van 2016 betrof de premies en voordelen aangeboden in 2015 door de ondernemingen lid van pharma.be, louter op vrijwillige basis. Het totaal gepubliceerde bedrag bedroeg toen 138 miljoen euro.
  • De publicatie van 2017 betrof de premies en voordelen aangeboden in 2016 door de ondernemingen lid van pharma.be maar ook van beMedTech en Febelgen. Toen bedroeg het totaal gepubliceerde bedrag 170 miljoen De ondernemingen lid van Bachi volgden in 2017.

De publicatie van vandaag is het gevolg van de Sunshine Act (wet), wat betekent dat de transparantieplicht op alle farmaceutische en medische technologie bedrijven van toepassing is. Dankzij de Sunshine Act worden bovendien nu ook de premies en voordelen verleend ten voordele van patiëntenverenigingen gepubliceerd. Dit verklaart waarom het totaal gepubliceerde bedrag deze keer nog hoger ligt, meer bepaald 203 miljoen euro.

  Voor meer informatie, contacteer onze woordvoerders:

  • Vincent Lamy (FR): 0475/850.874
  • Christophe Dekoninck (NL): 0468/288.690

[1]      Wet van 18 december 2016 houdende diverse bepalingen inzake gezondheid, B.S. 27 december 2016.

[2]    De Sunshine Act is van toepassing op begunstigden actief in België, dus ook op Europese verenigingen met een maatschappelijke zetel in België, ook al zijn zij niet (enkel) actief in België (bv. Europese patiëntenverenigingen en Europese wetenschappelijke verenigingen)

[3]   Koninklijk besluit van 14 juni 2017 tot uitvoering van de Sunshine Act, B.S. 23 juni 2017.

[4]    Koninklijk besluit van 31 juli 2017 tot erkenning van de organisatie bedoeld in artikel 44, §1 van de wet van 18 december 2016 houdende diverse bepalingen inzake gezondheid, B.S. 22 augustus 2017.